Donderdag werd op het stadsdeel Nieuw Zuid in Antwerpen de rode knop ingedrukt waarmee de start werd gegeven voor de bouw van zowel een nieuwe woontoren van 24 verdiepingen als van een warmtecentrale die de toren en de rest van de nieuwbouwwijk zal verwarmen. Knopindrukkers van dienst waren Vlaams minister van energie Bart Tommelein (Open VLD), de Antwerpse schepen van leefmilieu Nabilla Ait Daoud (N-VA) en schepen van stadsontwikkeling Rob Van de Velde (N-VA).

De warmtecentrale van bouwheer Infrax wordt een gigantische centrale verwarming – in de werkelijke betekenis van het woord – die 2.500 en op termijn zelfs 4000 woningen in het stadsdeel Nieuw Zuid zal kunnen verwarmen. ‘Als liberaal ben ik normaal niet zo’n voorstander van collectieve oplossingen, maar voor dit project maak ik daar graag een uitzondering op’ zei minister Bart Tommelein. ‘Ik ben er als minister van energie trots op dat we op die manier steden als Kopenhagen en Stockholm naar de kroon kunnen steken, waar stadsverwarming al langer in voege is”.

Het warmtenet is een bijzonder ambitieus project. Volgens de projectontwikkelaar en netwerkexploïtant Infrax wordt dit het eerste warmtenet in ons land dat zoveel woningen tegelijk op zo’n beperkte oppervlakte zal verwarmen. Dat moet gebeuren via een vijf kilometer lang netwerk van super-geïsoleerde ondergrondse leidingen die de woontoren – en bij uitbreiding de hele site – moet verwarmen.

De warmtecentrale waarvan de bouw is begonnen zal op gas draaien. Weinig vernieuwend, zult u zeggen. “Het vernieuwende bestaat erin dat op termijn, tegen 2021, en dat is al over vijf jaar, de centrale de restwarmte zal gebruiken van de Istvag-verbrandingsoven van Wilrijk” zegt Björn Verdoodt, woordvoerder van netbeheerder Infrax. “Een bijzonder milieuvriendelijke oplossing, want die warmte wordt sowieso toch geproduceerd door de verbrandingsoven”. De verbrandingsoven van Wilrijk en de gascentrale liggen zes km van elkaar. Ze worden met elkaar verbonden via leidingen. “Als het project op volle sterkte draait zal de gasverbranding als noodverwarming blijven bestaan, om pannes of pieken in het verbruik te ondervangen’ zegt Björn Verdoodt.

De projectontwikkelaars maken zich sterk dat Antwerpen op die manier de meest duurzame woontoren van Vlaanderen krijgt. De toren ‘Zuiderzicht’, een complex van 24 verdiepingen zal voldoen aan alle bouwnormen die normaal gezien pas tegen 2050 van toepassing zijn. Met de geplande isolatie- en ventilatietechnieken zou het energieverbruik er zelfs vier keer onder de huidige bouwnorm zal liggen.

Het is de bedoeling dat het netwerk in de toekomst nog verder wordt uitgebreid en zelfs de helft van stad Antwerpen zal kunnen verwarmen via de restwarmte van bedrijven.